درمان زانوی پرانتزی

درمان زانوی پرانتزی یا ژنوواروم

زانوی پرانتزی به حالتی میگیم که وقتی در حالت ایستاده قوزک پاها در کنار هم قرار می‌گیرند، مفصل‌های زانو باهم فاصله‌دارند. این دفورمیتی در بچه‌هایی که تازه شروع به راه رفتن می‌کنند تا حدود ۱۸ ماهگی طبیعی و بعدازاین سن به‌طورمعمول باید خودبه‌خود اصلاح بشود و از ۲ سالگی به بعد به سمت ضربدری شدن تغییر شکل بدهد و این روند رشد طبیعی بدن انسان است؛ اما در بعضی کودکان این روند به هم می‌خورد و سیر طبیعی خودش را طی نمی‌کند و نیاز به درمان دارد.

حال برای درمان زانوی پرانتزی یا ژنو واروم، نسبت به شرایط شما روش‌های درمان مختلفی وجود دارد که در ادامه با آن‌ها آشنا خواهید شد.

زانوی پرانتزی در بزرگسالان

زانوی پرانتزی فقط مختص کودکان نیست و در بزرگسالان هم بسیار شایعه و در افرادی که وزن زیاد و عضلات ضعیفی دارند، شدت بیشتری دارد. در بزرگسالان درمان انحراف زانوی پرانتزی از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است چون یک انحراف درمان‌نشده، آرتروز را در میانسالی ایجاد می‌کند.

روش تشخیص زانو پرانتزی در بزرگسالان

ساده‌ترین راه تشخیص زانوی پرانتزی در بزرگسالان به این شکل است که در حالت ایستاده وقتی قوزک پاها کنار هم قرار گرفتن بین زانوها بیشتر از چهار انگشت فاصله وجود داشته باشد، هرچه فاصله بین دو زانو در این حالت بیشتر باشد، زانوی پرانتزی شدیدتر می‌باشد.

اگر با روش‌های تشخیص بالینی متوجه شدیم که زانوی فرد پرانتزیِ، برای بررسی دقیق‌تر از زانوی فرد عکس رادیوگرافی می‌گیریم. در عکس رادیوگرافی، به راحتی می‌توانیم زاویه بین ساق و ران رو اندازه‌گیری کنیم و زانوی پرانتزی را ازنظر شدت دسته‌بندی کنیم.

تشخیص زانوی پرانتزی به خاطر فاصله بین زانوها
فاصله بین زانوها و چسبیدن مچ پاها به هم

همچنین می‌توانیم فضای مفصلی را چک کنیم و میزان و شدت آرتروز ایجادشده را بررسی کنیم و در مواردی که هنوز آرتروز ایجاد نشده، باید درمان را به‌موقع شروع کنیم و از ایجاد آرتروز جلوگیری کنیم.

روش تشخیص زانوی پرانتزی در کودکان

در کودکان زیر دو سال پرانتزی بودن زانوها طبیعیِ و بعدازاین سن باید به‌تدریج به سمت صاف شدن تغییر شکل بدهد، اگر بعد از دو سالگی، پرانتزی بودن زانوها به جای کاهش، افزایش داشته باشد، باید کودک را از نظر آزمایشات خونی، هورمونی، گرافی و استخوانی بررسی کنیم تا علاوه بر تشخیص علت ایجاد زانوی پرانتزی، درمان را به موقع شروع کنیم.

در چه مواردی زانوی پرانتزی در کودکان نیاز به درمان دارد؟

اگر کودک اضافه‌وزن داشته باشد، زانوی پرانتزی به‌جای بهبود، تشدید پیدا می‌کند و اگر از ۱۸ ماهگی تا دوسالگی به‌جای کاهش، افزایش پیدا کرد، درمان را شروع می‌کنیم و بر اساس شرایط کودک مؤثرترین روش درمان زانوی پرانتزی را پیش می‌گیریم.

برای مثال این کودکان برای درمان ملزم به کاهش وزن، استفاده از کفش طبی یا بریس هستند.

درمان زانوی پرانتزی با ویتامین در کودکان

گاهی ممکنه علی‌رغم اینکه کودک اضافه‌وزن ندارد اما شکل زانوها بعد از ۱۸ ماهگی به سمت پرانتزی شدن برود، که کودک باید ازنظر ویتامین‌ها و املاح بدن بررسی شود.
در کودکانی که نرمی استخوان آن‌ها به دلیل کمبود ویتامین D می‌باشد، روند اصلاح زانو به تأخیر خواهد افتاد و پرانتزی بودن زانوها بیشتر می‌شود که در این نوع موارد استفاده از ویتامین D خوراکی و چکاپ مرتب آن‌ها با آزمایش خون توصیه می‌شود و اصلاح انحراف را با کفش طبی و بریس شروع می‌کنیم. همچنین لازم کودک ازنظر بیماری‌های عفونی، بیماری بلانت و راشیتیسم و انقباض یک‌طرفه عضلات حمایتی زانو هم بررسی شود.

در مواردی که دفورمیتی خفیف باشد، برای کنترل آن استفاده از کفش طبی مخصوص برای انتقال خط وزن کفایت می‌کند اما در موارد متوسط تا شدید درمان را به‌صورت بریس ادامه می‌دهیم.

تأثیر قوس کف پا روی زانو

از آنجایی که پا یک مجموعه به‌هم پیوسته است پس اختلال در هر قسمت از آن می‌تواند باعث انحراف زانو و مفاصل بالاتر شود. یکی از عواملی که می‌تواند باعث تشدید انحراف در زانو شود، قوس زیاد کف پا است.
اگه قوس کف پا زیاد باشد، زانو تمایل پیدا می‌کند که به سمت پرانتزی شدن برود و برعکس اگر قوس کف پا کم باشد یا کف پا صاف باشد زانو تمایل دارد که به حالت ضربدری دربیاید. در این حالت شما باید تا دیر نشده به فکر درمان زانوی پرانتزی یا ضربدری خود باشید.

درمان زانوی پرانتزی با کفش طبی

اگر ما در حالت ایستاده خودمان آگاهانه مچ پاهایمان را به‌داخل یا خارج منحرف کنیم، ممکنه درگیر عارضه زانوی ضربدری و پرانتزی بشویم. چه ما قبول کنیم چه نکنیم هر تغییری در مچ پاها تأثیر مستقیم روی مفاصل بالاتر دارد چون سیستم اسکلت بدن مثل یک زنجیر به همدیگر متصل و وابسته است.
ما در ساخت کفش طبی برای افرادی که پای پرانتزی خفیف دارند، با شیب‌دار کردن سمت خارج کفش، خط وزن را از داخل زانوها به خارج زانوها انتقال می‌دهیم و با این روش زانوها را اصلاح می‌کنیم.

در موارد متوسط تا شدید، کفش طبی به‌تنهایی نمی‌تواند دفورمیتی زانو را اصلاح کند و لازمه مفصل زانو را به‌طور مستقیم تحت‌فشار اصلاحی قرار بدیم. پس در اینجا برای درمان زانوی پرانتزی باید به سراغ روش دیگری برویم که در ادامه با آن آشنا می‌شوید.

درمان زانوهای پرانتزی با بریس یا زانوبند

وقتی که یک نهال در حال کج شدن است، یک چوب محکم کنارش قرار می‌دهند و با بند، نهال رو به چوب وصل می‌کنند تا نهال صاف بایستد. در علم مهندسی به این روش می‌گویند روش سه‌نقطه فشار، ما از این روش برای اصلاح زانوی پرانتزی و زانوی ضربدری استفاده می‌کنیم.

برای درمان زانوی پرانتزی یک مفصل مکانیکی محکم از جنس استیل یا آلومینیوم (یا آلیاژی از این دو فلز) سمت داخل زانو قرار می‌دهیم و این مفصل فلزی رو از طریق ران و ساق به پاها متصل می‌کنیم.
این قسمت‌های بریس نقش نگه‌دارنده را ایفا می‌کنند، قسمت دیگر از جنس چرم طبیعی و روی قسمت خارجی زانو که اوج انحراف هم هست تعبیه می‌شود و به مفصل مکانیکی متصل خواهد شد. هر چه قسمت چرمی و قسمت مفصل فلزی رو به هم نزدیک‌تر کنیم، زانو رو بهتر اصلاح می‌کنیم. ضمناً این فشار قابل تنظیم است و ما به‌صورت تدریجی و دوره‌ای، این فشار را بیشترش می‌کنیم.
اصلاح زانوی پرانتزی
درمان زانوی پرانتزی با بریس اصلاحی

رابطه ورزش با درمان زانوی پرانتزی

لازم در طی دوره استفاده از بریس، ورزش‌های مخصوص تقویت عضلات رانی که به افراد آموزش می‌دهیم را انجام بدهند تا در انتهای دوره درمان که می‌خواهیم بریس را کنار بذارند، عضلات در حدی تقویت‌شده باشند که بتوانند به‌تنهایی مفصل زانو را باثبات نگه‌دارند.

دوره درمان در افراد مختلف متفاوت و به عواملی مثل وزن، میزان انعطاف‌پذیری بدن، سن، قدرت عضلانی و شدت دفورمیتی بستگی دارد و برای هیچ‌کس نمی‌شود زمان درمان را تخمین زد.

صحبت نهایی

شما می‌توانید؛ بهترین روش درمان اصلاح زانوی ضربدری رو با استفاده از تجربه متخصصین ما و اطلاعاتی که ما با بررسی زانوهای شما به دست می‌آوریم، پیش بگیرید.
ما در کلینیک کوشا با مدرن‌ترین ابزارها و روش‌های مؤثر می‌کوشیم تا کارآمدترین روش درمان رو به شما عزیزان ارائه بدیم.

برای ارتباط و مشاوره با ما تماس بگیرید یا به آدرس ما در ساعت‌های ۹ الی ۱۷ مراجعه کنید.

با دیگر خدمات ما آشنا شوید